رویکرد

”شیوه نامه ایران“ ، عنوان کتابی است که توسط ”پژوهشگاه اطلاعات و مدارک علمی ایران“ (وابسته به وزارت علوم ) تهیه و منتشر شده است. این کتاب، راهنمای استناد به منابع اطلاعات فارسی و انگلیسی است 

استناد.

پدیدآورنده­ی هر اثر علمی، نوشتار خود را بر دو ستون استوار می­دارد؛ یا بر پایه­ی اندیشه­ها و یافته­های خود سخن می­گوید یا از گفته­ها و نوشته­های دیگران بهره می­برد. اخلاق علمی حکم می­کند که استفاده از کلام و نوشتار­های دیگران بهره می­برد. اخلاق علمی حکم می­کنم که استفاده از کلام و نوشتار دیگران با اشاره به منبع آنها می­باشد تا خوانندگان بتوانند به سرعت و سهولت اصل منبع را بازشناسند و اگر احتیاج بود به ان مراجعه و آن را بررسی یا مطالعه کنند. قواعد مستندسازی با توجه به رشته­ی تخصصی دانشگاهی، سلیقه­ی ناشران و نویسندگان، و نیازهای یک اثر خاص متنوع است. صرف نظر از نظام استناد، باید اطلاعات کافی برای هدایت خوانندگان به منابعی ارائه شود که استفاده شده اند، خواه این منابع منتشر شده یا نشده، و به شکل چاپی یا الکترونیکی باشند.

 

نظام استنادی نویسنده - تاریخ.

در نظام استناد نویسنده - تاریخ، به منابع در متن، معمولا در پرانتز و با نام و نام خانوادگی نویسنده، تاریخ انتشار اثر، و در صورت نیاز شماره­ی صفحه­ای که به آن استناد شده است، اشاره می­شود. البته گاهی که به نام نویسنده در بافت متن اشاره می­شود، دیگر ذکر آن در پرانتز ضرورتی ندارد. جزئیات کامل این آثار در فهرستی با عنوان ”فهرست منابع“ و در پایان اثر بیان می­شوند. در این فهرست، سال انتشار اثر، بلافاصله پس از نام پدیدآورنده­ قرار می­گیرد و سپس عنوان اثر و وضعیت نشر ذکر می­شوند. این نظام بیشتر در جایی کارگر است که همه یا بیشتر منابع به راحتی به شیوه­ی استنادی نظام - تاریخ قابل تبدیل باشند. به آثار بی نویسنده، مجموعه­ی دستنوشته­ها، یا سایر منابعی که به دشواری قابل تبدیل به این شیوه هستند، بیشتر در خود متن استناد می­شود. ( علیدوستی و دیگران 1385 )

کتاب با یک نویسنده

ارجاع پایان متنی: نام خانوادگی نویسنده، نام نویسنده. سال انتشار. عنوان. محل نشر: ناشر.

مثال: كوشا، كيوان. 1381. ابزارهاي كاوش اينترنت: اصول، مهارتها، و امكانات جست وجو در وب. تهران: كتابدار.

ارجاع درون متنی: (کوشا 1381، 50 )

 

کتاب با دو نویسنده

ارجاع پایان متنی: نام خانوادگي نويسندة اول، نام نويسندة اول، و نام و نام خانوادگی نویسندۀ دوم. سال انتشار. عنوان. محل نشر: ناشر.

جم، رضا، و زهرا روزبه. 1381.  مفاهيم کتابخانۀ دیجیتالی. تهران: صدف.

ارجاع درون متنی: ( جم و روزبه 1381، 40 )

 

کتاب با سه نویسنده

ارجاع پایان متنی: مانند کتاب با دو نویسنده، و نام و نام خانوادگی نویسندۀ سوم. سال انتشار. عنوان. محل نشر: ناشر.

صارمي، كتايون، عباس رفيعي فراهاني، و فريدون اماني. 1372. موزه‌هاي ايران. تهران: سازمان ميراث فرهنگي كشور.

ارجاع درون متنی: (صارمی، رفیعی، و امانی 1372، 78 )

 

کتاب با بیش از سه نویسنده

مانند کتاب با سه نویسنده، و .... نام و نام خانوادگی نویسندۀ آخر. سال انتشار. عنوان. محل نشر: ناشر.

اکبری، محمدتقی، احمد رضوانی، محمدتقی منشی طوسی، حسن سلطانی فر، و احمد نمایی. 1372. فرهنگ و اصطلاحات علوم و تمدن اسلامی: انگلیسی - فارسی. مشهد: بنیاد پژوهش های آستان قدس رضوی.

(اکبری و دیگران1372، 77)

 

کتاب با مترجم، ویراستار، یا گردآورنده

اطلاعات نویسنده(گان). سال انتشار اثر اصلی. عنوان. {ترجمۀ} نام و نام خانوادگی مترجم(ان). سال ترجمه. محل نشر: ناشر.

خليل، طارق. 1993. مديريت تكنولوژي: رمز موفقيت در رقابت و خلق ثروت. ترجمة سيد محمد اعرابي و داود ايزدي. 1381. تهران: دفتر پژوهشهاي فرهنگي.

( طارق 1381، 87 )

یا

سيد محمد اعرابي و داود ايزدي. 1381. مديريت تكنولوژي: رمز موفقيت در رقابت و خلق ثروت.  نوشته ی خليل، طارق. 1993.  تهران: دفتر پژوهش های فرهنگی.

( اعرابی و یزدی1381 ، 87)

 

کتاب با نویسنده ی سازمانی

سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور. دفتر امور فنی و تدوین معیارها. 1380. ضوابط طراحی فضای سبز شهری. تهران: سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور، معاونت امور پشتیبانی، مرکز مدارک علمی و انتشارات.

( سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور. دفتر امور فنی و تدوین معیارها 1380، 34 )

 

کتاب الکترونیکی

اطلاعات نویسنده(گان). سال انتشار. عنوان. ناشر: محل نشر. نشانی الکترونیکی کتاب (تاریخ دسترسی).

 بابايي، محمود. 1382. نشر الكترونيكي. ويراستة علي‌حسين قاسمي. تهران: پژوهشگاه اطلاعات و مدارك علمي ايران. http://www.irandoc.ac.ir/data/books/E_p/contents.htm  (دسترسي در 9/5/1385).

( بابایی 1382 )

 

فصلی از یک کتاب

اطلاعات نویسنده(گان) فصل. سال انتشار. عنوان فصل. {در} عنوان کتاب اصلی، {ویراستۀ} نام ویراستار(ان)، شمارۀ صفحۀ ابتدا{-} انتهاي فصل.  ناشر: محل نشر.

افشار مهاجر، كامران. 1379. نگاهي به صفحه‌آرايي قرآنهاي خطي و كاربرد آن در گرافيك معاصر. در ساية طوبي: مجموعة مقالات همايش نخستين دوسالانة بين‌المللي نقاشي جهان اسلام، ويراستة حبيب‌الله صادقي، 47-85. تهران‌: موزة‌ هنرهاي‌ معاصر.

( مهاجر 1379 ، 80)

 

مقاله با یک نویسنده

مانند کتاب با یک نویسنده. سال انتشار. عنوان مقاله. عنوان مجلۀ علمی دوره (شماره): شمارۀ صفحۀ ابتدا {-} شمارة صفحة انتها.

بني‌اسدي، نازنين. 1383. مديريت مشاركتي معلمان و ارتباط آن با رفتار جامعة مدني دانش‌آموزان. مجلة روان‌شناسي و علوم تربيتي 34 (2): 65-96.

( بنی اسدی 1383)

 

مقاله با دو نویسنده

مانند کتاب با دو نویسنده. سال انتشار. عنوان مقاله. عنوان مجلۀ علمی دوره (شماره): شمارۀ صفحۀ ابتدا {-} شمارۀ صفحۀ انتها.

ابوالحسني، حسن، و مرتضي حقيرچهرقاني. 1386. سيستمهاي مديريت جريان داده‌ها: مسائل و راهكارها. مديريت اطلاعات 2 (1-2): 3-18.

( ابوالحسني، حسن، و مرتضي حقيرچهرقاني 1386 )

 

مقاله با سه نویسنده

مانند کتاب با سه نویسنده. سال انتشار. عنوان مقاله. عنوان مجلۀ علمی دوره (شماره): شمارۀ صفحۀ ابتدا {-} شمارۀ صفحۀ انتها.

خسروجردي، محمود، طاهره علومي، و نادر نقشينه. 1386. نقش شخصيت و باورهاي معرفت‌شناختي در رفتار اطلاع‌جويي: مروري بر انواع مدلهاي شناختي و روانشناختي. مديريت اطلاعات 2 (3-4): 181- 200.

( خسروجردی، علومی، و نقشینه 1386 )

 

مقاله با بیش از سه نویسنده

مانند کتاب با بیش از سه نویسنده. سال انتشار. عنوان مقاله. عنوان مجلۀ علمی دوره (شماره): شمارۀ صفحۀ ابتدا {-} شمارۀ صفحۀ انتها.

كيهاني، محمد، مريم صابري، شيما مرادي، و مريم صراف‌زاده. 1386. رايانش اجتماعي در سازمان: رويكردي نوين در مديريت دانش. مديريت اطلاعات 2 (3-4): 163-180.

( کیهانی و دیگران 1386 )

 

مقاله ترجمه شده

اطلاعات نویسنده(گان). سال انتشار اثر اصلی. عنوان مقاله.{ترجمۀ} نام و نام خانوادگی مترجم. سال ترجمه. عنوان مجلۀ علمی دوره (شماره): شمارۀ صفحۀ ابتدا {-} شمارة صفحة انتها.

شيري، علي‌اصغر، و كرافورد روي. 2003. اصطلاحنامه‌هاي روي وب: پيشرفتها و گرايشهاي جاري. ترجمة فخرالسادات محمدي. 1387. علوم و فناوري اطلاعات 23 (4): 145-161.

( شیری 2003 )

یا

محمدي، فخرالسادات. 1387. اصطلاحنامه‌هاي روي وب: پيشرفتها و گرايشهاي جاري. نوشته ی علی اصغر شیری، و کرافورد روی. 2003. علوم و فناوري اطلاعات 23 (4): 145-161.

 ( محمدی 1387 )

 

مقاله نشریه های الکترونیکی

اطلاعات نویسنده.  سال انتشار. عنوان مقاله. عنوان مجلۀ علمی دوره، {ش. براي فارسي و no. براي انگليسي}. نشانی الکترونیکی مقاله (دسترسي در تاريخ).

گزنی، علی. 1379. طراحی سیستمهای بازیابی اطلاعات بهینه در نرم افزارهای کتابخانه‌ای و اطلاع‌رسانی. علوم اطلاع‌رسانی 16، ش. 2-1 (10 دی). http://irandoc.ac.ir/ETELA-ART/16/16_1_2_7_abs.htm  (دسترسی در 1385/3/8).

( گزنی 1379 )

 

مقاله مجموعه مقالات

اطلاعات نویسنده(گان). سال انتشار. عنوان مقاله. {در} عنوان مجموعۀ مقالات، {ویراستۀ} نام ویراستار(ان)، شمارۀ صفحۀ ابتدا {-} انتهای مقاله. ناشر: محل نشر.

دقیق روحی، جواد، و بابا مخیر. 1384. بررسی دیپلوستومیازیس در لای ماهی تالاب انزلی. در خلاصۀ مقالات سیزدهمین کنفرانس سراسری و اولین کنفرانس بین المللی زیست شناسی ایران، ویراستۀ ریحانه سریری، 23-34. گیلان: دانشگاه گیلان.

 

مقاله کنفرانس ها

اطلاعات نویسنده(گان). سال انتشار. عنوان مقاله. {در} عنوان همايش، محل همايش، روز و ماه برگزاري.

دالمن، اعظم، حسین ایمانی، و حوریه سپهری. 1384. تاثیر DEHP بر بلوغ آزمایشگاهی، از سرگیری میوز، و تکوین اووسایتهای نابالغ موش. پوستر ارائه شده در چهاردهمین کنفرانس سراسری زیست شناسی، گیلان.

( دالمن، ایمانی و سپهری 1384 )

 

مقاله دانشنامه

اطلاعات نویسنده(گان). سال انتشار. عنوان مقاله. {در} عنوان دانشنامه، {ویراستۀ} نام ویراستار(ان)، شمارۀ صفحۀ ابتدا {-} انتهای مقاله. ناشر: محل نشر.

حريري، نجلا. 1380. ربط. در دايره‌المعارف كتابداري و اطلاع‌رساني، ويراستة عباس حري، ج. 1: 870-874.

 

گزارش های علمی فنی

اطلاعات نویسنده(گان). سال انتشار. عنوان گزارش. {گزارش طرح پژوهشي}. محل نشر: ناشر.

گنجي، احمد، و بهزاد دوران. 1386. بررسي الگوي کاربري اينترنت در بين افراد 25 تا 40 سال شهر تهران. گزارش طرح پژوهشي. تهران: پژوهشگاه اطلاعات و مدارک علمي ايران.

 

استناد به منابع وب

اطلاعات نویسنده. سال انتشار. عنوان اثر. سازمان مسئول انتشار در صورت وجود. آدرس الکترونیکی صفحه (دسترسي در تاریخ ).

شیرازی، علیرضا. 1385. فناوری اطلاعات در ایران 84. ایتنا، اخبار فناوری اطلاعات. http://www.itna.ir/archives/84-85-ITAnalyze/004088.php (دسترسی در 1387/11/3).

( شیرازی 1385 )

 

استناد برگرفته از منابع دیگر ( کتاب )

اطلاعات نویسنده. سال انتشار. عنوان اثر {ایتالیک}. ناشر: محل نشر [اطلاعات اثر مورد استناد]. {نقل در} نام و نام خانوادگی نویسنده(گان) اثر اصلی، عنوان اثر اصلی (محل نشر: ناشر، سال انتشار اثر اصلی)، صفحۀ مورد استناد در اثر اصلی.

عراقی، حمیدرضا. 1356. اصول بازاریابی و مدیریت امور بازار. تهران: انتشارات توکا. نقل در احمد روستا، داور ونوس، و عبدالمجید ابراهیمی، مدیریت بازاریابی (تهران: سمت، 1383)، 102.

( عراقی 1356 )

 

استناد برگرفته از منابع دیگر ( مقاله )

اطلاعات نویسنده. سال انتشار. عنوان اثر. عنوان مجله{ايتاليك} دوره (شماره): شماره صفحة ابتدا{-}شمارة انتها. {quoted in } نام و نام خانوادگی نویسنده(گان) اثر اصلی، عنوان اثر اصلی. (عنوان مجله، دوره (شماره): شماره صفحة ابتدا{-}شمارة انتها، سال انتشار)

Bhatt, G. D. 2001. Knowledge management in Organizations: Examining the interaction between technologies, techniques, and people. Journal of Knowledge Management 5 (1): 68-75. نقل در محمد ايرانشاهي، مديريت دانش در سازمانها بررسي تاثير متقابل فناوري، فنون، و انسان. (علوم اطلاع‌رساني، 18 (1-2): 76-84، 1381).